จากตารางข้างล่าง ให้แต่ละกลุ่มหาเหตุการณ์ในช่อง 2 และ 4 มาอย่างละ 1 เหตุการณ์ ตอบพร้อมแสดงความคิดเห็นว่าเหตุการณ์ดังกล่าวเป็นสิ่งที่ถูกต้องหรือไม่ในความคิดของ “กลุ่ม” คุณ
Deadline: 4 November 2025
Leave a Reply
You must be logged in to post a comment.
8 Responses
ช่อง 2 → Ethical but Illegal
เหตุการณ์:
ประชาชนช่วยเหลือผู้อพยพที่ไม่มีเอกสาร โดยให้ที่พักและอาหาร แม้จะถือว่าผิดกฎหมายตรวจคนเข้าเมือง
ความคิดเห็น:
กลุ่มเห็นว่าเป็น “สิ่งที่ถูกต้องทางศีลธรรม” เพราะเป็นการช่วยเหลือเพื่อนมนุษย์ที่เดือดร้อน แม้จะขัดต่อกฎหมายบางข้อ แต่มีเจตนาดีและไม่ก่ออันตรายต่อผู้อื่น
ช่อง 4 → Unethical but Legal
เหตุการณ์:
บริษัทใหญ่เลิกจ้างพนักงานจำนวนมากเพื่อเพิ่มกำไรของผู้ถือหุ้น ทั้งที่พนักงานยังทำงานดีและไม่ได้ทำผิด
ความคิดเห็น:
กลุ่มเห็นว่า “ไม่ถูกต้อง” แม้กฎหมายจะอนุญาตให้ทำได้ แต่ถือว่าไม่มีจริยธรรม เพราะไม่เห็นคุณค่าของคนทำงานและขาดความรับผิดชอบต่อสังคม
เหตุการณ์ในช่องที่2 : Ethical but Illegal
>> พยาบาลคนหนึ่งให้ความช่วยเหลือผู้ป่วยฉุกเฉินที่บาดเจ็บสาหัสจากอุบัติเหตุบนท้องถนน โดยใช้ยาที่อยู่ในรถพยาบาลทั้งที่ตามระเบียบแล้วเขาไม่ได้อยู่ในเวลาปฏิบัติงาน และไม่ได้รับอนุญาตให้ใช้ยาในเวลานั้น
>> ความคิดเห็นของกลุ่มเราที่มีต่อเหตุการณ์ดังกล่าว
• ด้านกฎหมาย (Law): ผิดกฎระเบียบของหน่วยงาน หรืออาจเข้าข่ายละเมิดข้อบังคับการใช้ทรัพย์สินของราชการได้
• ด้านจริยธรรม (Ethic): เป็นการกระทำที่มีเจตนาดี มีจริยธรรม เนื่องจากช่วยชีวิตผู้ป่วยตามหลักเมตตาและจรรยาบรรณวิชาชีพ
>> สรุปได้ว่า มีจริยธรรมและเจตนาที่ดี แต่ขัดกับข้อกฎหมายหรือกฎระเบียบ
เหตุการณ์ในช่องที่4 : Unethical but Legal
>> เจ้าของร้านขายอาหารเสริมโฆษณาผลิตภัณฑ์ของตนโดยใช้ถ้อยคำเกินจริง เช่น “ทานแล้วผิวขาวใน 3 วัน” แต่ยังอยู่ในขอบเขตที่ไม่ละเมิดกฎหมายโดยตรง เพราะเขาใส่คำว่า “ผลลัพธ์ขึ้นอยู่กับแต่ละบุคคล” กำกับไว้ในโฆษณา
>> ความคิดเห็นของกลุ่มเราที่มีต่อเหตุการณ์ดังกล่าว
• ด้านกฎหมาย (Law): ไม่ผิด เพราะมีการระบุข้อความป้องกันทางกฎหมายและไม่ได้ใช้สารต้องห้าม
• ด้านจริยธรรม (Ethic): ผิด เพราะเป็นการหลอกลวงทางอ้อม สร้างความเข้าใจผิด และอาจมุ่งหวังผลประโยชน์ต่อผู้บริโภค
>> สรุปได้ว่า ไม่ผิดกฎหมาย แต่ขัดต่อจริยธรรมทางธุรกิจและจรรยาบรรณต่อผู้บริโภค
2. Illegal แต่ Ethical (ผิดกฎหมาย แต่มีจริยธรรม)
ตัวอย่างสถานการณ์
– พนักงานเจาะเข้าระบบบริษัท (ผิดกฎหมาย) เพื่อนำหลักฐานมาเปิดเผยว่าผลิตภัณฑ์เป็นอันตรายต่อผู้ใช้ (มีจริยธรรม)
ความคิดเห็นของกลุ่ม
– ไม่ถูกต้องตามกฎหมาย แต่ถูกต้องในทางจริยธรรม เพราะทำเพื่อปกป้องสาธารณชน
4. Legal แต่ Unethical (ถูกกฎหมาย แต่ไร้จริยธรรม)
ตัวอย่างสถานการณ์
– โรงงานทิ้งน้ำเสียที่มีค่าตามมาตรฐานกฎหมายกำหนดแล้ว (ถูกกฎหมาย) แต่เลือกทิ้งใกล้ชุมชนหรือแหล่งน้ำธรรมชาติ (ไร้จริยธรรม) เพื่อประหยัดต้นทุนในการต่อท่อออกไปที่ห่างไกลชุมชน
ความคิดเห็นของกลุ่ม
– ไม่ถูกต้องในทางจริยธรรม เพราะแม้ไม่ผิดกฎหมาย แต่ขาดความรับผิดชอบต่อสังคมและสร้างความกังวลให้ชุมชน
ช่องที่ 2 >> Ethical & Illegal (จริยธรรมแต่ผิดกฎหมาย)
เหตุการณ์ตัวอย่าง:
นักเรียนมัธยมคนหนึ่งพบว่าเพื่อนถูกครูลงโทษรุนแรงเกินกว่าเหตุ จึงแอบบันทึกคลิปวิดีโอไว้เพื่อใช้เป็นหลักฐาน แม้การแอบถ่ายบุคคลโดยไม่ได้รับอนุญาตจะผิดกฎหมายบางข้อ แต่เขาทำไปเพราะต้องการยุติความรุนแรงและช่วยให้มีการตรวจสอบอย่างเป็นธรรม
ความคิดเห็นของกลุ่ม:
เรามองว่าเหตุการณ์นี้ “ถูกต้องในแง่จริยธรรม” เพราะตั้งอยู่บนเจตนาที่ดี ต้องการปกป้องสิทธิของผู้อื่น แม้จะละเมิดกฎหมายเรื่องสิทธิส่วนบุคคล แต่เป็นการกระทำที่เกิดจากความรับผิดชอบต่อความยุติธรรมและความปลอดภัยของเพื่อน
—
ช่องที่ 4 >> Unethical & Legal (ไม่จริยธรรมแต่ถูกกฎหมาย)
เหตุการณ์ตัวอย่าง:
บริษัทเทคโนโลยีรายหนึ่งเก็บข้อมูลผู้ใช้จำนวนมากเพื่อนำไปวิเคราะห์พฤติกรรมการซื้อสินค้า แล้วใช้ข้อมูลนั้นเพื่อโฆษณาเชิงชักจูง แม้ว่าจะระบุไว้ใน “ข้อตกลงการใช้บริการ” และไม่ผิดกฎหมายคุ้มครองข้อมูล แต่ผู้ใช้ส่วนใหญ่ไม่ได้เข้าใจหรือรู้ว่าข้อมูลของตนถูกใช้แบบนี้
ความคิดเห็นของกลุ่ม:
กลุ่มเรามองว่า “ไม่ถูกต้องในเชิงจริยธรรม” เพราะแม้จะทำภายใต้ข้อตกลงทางกฎหมาย แต่ขาดความโปร่งใสและละเมิดความไว้วางใจของผู้ใช้ ถือว่าเป็นการเอาเปรียบผู้บริโภคอย่างแยบยล
ช่อง 2 — Ethical แต่ Illegal
(มีจริยธรรม แต่ผิดกฎหมาย)
เหตุการณ์:
นักข่าวเปิดโปงการทุจริตของนักการเมือง ด้วยการนำข้อมูลลับมาเผยแพร่
• เหตุผล: แม้จะผิดกฎหมายเรื่องการเปิดเผยข้อมูลลับของรัฐ (Illegal) แต่ถือว่ามีจริยธรรม (Ethical) เพราะตั้งใจเปิดโปงความไม่ยุติธรรมและปกป้องผลประโยชน์ของประชาชน
• ความคิดเห็นของกลุ่ม: เห็นว่า “ถูกต้องในแง่ศีลธรรม” เพราะเป็นการทำเพื่อส่วนรวม
ช่อง 4 — Unethical แต่ Legal
(ไม่เป็นจริยธรรม แต่ถูกกฎหมาย)
เหตุการณ์:
บริษัทผลิตบุหรี่ทำโฆษณาจูงใจวัยรุ่นให้ลองสูบ โดยใช้ข้อความที่ไม่ผิดกฎหมาย
• เหตุผล: แม้ถูกกฎหมาย (Legal) แต่ไม่มีจริยธรรม (Unethical) เพราะอาจทำให้เยาวชนเริ่มสูบบุหรี่
• ความคิดเห็นของกลุ่ม: เห็นว่า “ไม่ถูกต้อง” เพราะขาดความรับผิดชอบต่อสังคม
(มีจริยธรรม แต่ ผิดกฏหมาย)
-การละเมิดกฎหมายเพื่อช่วยเหลือผู้ลี้ภัย
ในประเทศที่เคร่งครัดเรื่องการเข้าเมือง พลเมืองธรรมดาตัดสินใจให้ความช่วยเหลือแก่ผู้อพยพที่หลบหนีความรุนแรงและการกดขี่จากประเทศบ้านเกิด โดยการ ซ่อนตัว และ ให้ที่พักพิง แก่พวกเขา แม้ว่าผู้อพยพเหล่านั้นจะไม่มีเอกสารที่ถูกต้องและถูกกำหนดให้เป็น ผู้เข้าเมืองผิดกฎหมาย ก็ตาม
(ถูกกฏหมาย แต่ ผิดจริยธรรม)
-การออกแบบอัลกอริทึมที่ใช้ประโยชน์จากพฤติกรรมของคน
บริษัทโซเชียลมีเดียออกแบบฟีเจอร์หรืออัลกอริทึม (เช่น ระบบแจ้งเตือน, doomscrolling) โดยมีเป้าหมายหลักในการเพิ่มเวลาที่ผู้ใช้ใช้บนแพลตฟอร์มให้มากที่สุด แม้จะทราบดีว่าการออกแบบนี้ส่งผลเสียต่อสุขภาพจิตของผู้ใช้โดยรวม นำไปสู่การเสพติด การเปรียบเทียบทางสังคม หรือการสูญเสียเวลาที่สร้างสรรค์อื่น ๆ
ในปัจจุบัน ไม่มีกฎหมาย ที่ห้ามการออกแบบซอฟต์แวร์หรืออัลกอริทึมที่มีเป้าหมายในการเพิ่มการใช้งานหรือการมีส่วนร่วม
แต่ในทาง จริยธรรม การกระทำนี้ ไม่ถูกต้องนัก เนื่องจากเป็นการออกแบบที่จงใจใช้ประโยชน์จากจุดอ่อนทางจิตวิทยาของมนุษย์เพื่อผลกำไรทางการค้า ถือเป็นการขาดความรับผิดชอบต่อสุขภาพและความเป็นอยู่ที่ดีของผู้ใช้ และเป็นการ บ่อนทำลายศักยภาพส่วนบุคคล เพื่อประโยชน์ทางธุรกิจ.
1. ช่อง 2: มีจริยธรรม แต่ผิดกฎหมาย
เหตุการณ์ที่เลือก: การลักลอบนำเข้ายาที่ยังไม่ได้รับการขึ้นทะเบียนในประเทศ ซึ่งเป็นยาที่จำเป็นอย่างยิ่งต่อการรักษาชีวิตของผู้ป่วยเฉพาะราย หรือเป็นยาที่ผู้ป่วยไม่สามารถเข้าถึงได้เนื่องจากราคาสูงเกินไปในช่องทางที่ถูกกฎหมาย
ความคิดเห็นของกลุ่ม: กลุ่มพิจารณาว่าการกระทำนี้ ถูกต้อง ในหลักการทางจริยธรรม แม้จะขัดต่อกฎหมายว่าด้วยการนำเข้ายาและยาควบคุม เนื่องจากมีเจตนาเพื่อบรรเทาทุกข์และ รักษาชีวิตมนุษย์ ซึ่งเป็นหลักจริยธรรมสากลที่ส่วนมากคิดว่าดี การตัดสินใจนี้อยู่บนพื้นฐานของมนุษยธรรมเป็นสำคัญ อย่างไรก็ตาม กลุ่มตระหนักถึงความจำเป็นที่รัฐควรพิจารณาปรับปรุงกลไกทางกฎหมายให้มีความยืดหยุ่น เพื่อให้ประชาชนสามารถเข้าถึงยาที่จำเป็นภายใต้การควบคุมที่ปลอดภัยและถูกกฎหมายได้
2. ช่อง 4: ไม่มีจริยธรรม แต่ถูกกฎหมาย
เหตุการณ์ที่เลือก: การใช้ช่องโหว่ทางกฎหมายเพื่อหลีกเลี่ยงภาษี โดยองค์กรขนาดใหญ่หรือผู้มีฐานะทางการเงินสูง เพื่อลดภาระการจ่ายภาษีให้เหลือในอัตราที่ต่ำที่สุด ซึ่งเป็นไปตามตัวบทกฎหมายทุกประการ
ความคิดเห็นของกลุ่ม: กลุ่มมีความเห็นว่าการกระทำนี้ ไม่ถูกต้อง ในทางจริยธรรม การใช้ความซับซ้อนของกฎหมายเพื่อหลีกเลี่ยงการมีส่วนร่วมทางเศรษฐกิจต่อสังคมอย่างเต็มที่ เป็นการกระทำที่ขาด “ความรับผิดชอบต่อสังคมส่วนรวม” เพราะเป็นการลดทอนรายได้ของรัฐที่จะนำไปใช้พัฒนาสาธารณูปโภคและสวัสดิการของประชาชน ดังนั้น การปฏิบัติตามกฎหมายเพียงเพื่อประโยชน์ส่วนตนสูงสุดโดยไม่คำนึงถึงผลกระทบต่อสังคม ถือเป็นพฤติกรรมที่ไร้จริยธรรมและขัดต่อสำนึกของพลเมืองที่ดี
1.มีจริยธรรม แต่ผิดกฎหมาย (Ethical but Illegal)
เหตุการณ์ที่เลือก:
การที่ พยาบาลผู้เชี่ยวชาญ ทำการ ช่วยเหลือทางการแพทย์ฉุกเฉินนอกเหนือขอบเขตวิชาชีพที่ได้รับอนุญาตอย่างเป็นทางการ ณ จุดเกิดอุบัติเหตุร้ายแรงบนท้องถนน ทั้งที่รู้ว่าการกระทำนั้นอาจนำไปสู่การถูกฟ้องร้อง หากผลลัพธ์ไม่เป็นไปตามคาด หรือเป็นการละเมิดข้อบังคับของสถานพยาบาลที่สังกัด (เช่น การผ่าตัดเล็กฉุกเฉินโดยไม่มีแพทย์ควบคุมอย่างเป็นทางการนอกสถานที่)
ความคิดเห็นของกลุ่ม:
กลุ่มพิจารณาว่าการกระทำนี้ ถูกต้อง ในหลักการทางจริยธรรม เนื่องจากมีเจตนาโดยบริสุทธิ์เพื่อ รักษาชีวิตและลดความเสียหายต่อร่างกาย ของเหยื่อในสถานการณ์ฉุกเฉิน ซึ่งสอดคล้องกับหลักการพื้นฐานของวิชาชีพด้านสุขภาพและหลักมนุษยธรรมสากล หลักการนี้อยู่เหนือกว่ากฎหมาย หรือข้อบังคับที่จำกัดขอบเขตการปฏิบัติงานในภาวะวิกฤตที่ไม่มีทางเลือกอื่น
อย่างไรก็ตาม กลุ่มตระหนักดีว่าพยาบาลอาจต้องเผชิญกับ ผลทางกฎหมายหรือวินัย (เช่น ข้อหาปฏิบัติวิชาชีพเกินขอบเขต หรือการฟ้องร้องทางแพ่ง) หากการช่วยเหลือดังกล่าวเกิดข้อผิดพลาดหรือเกินขอบเขตที่กฎหมายกำหนดไว้ การตัดสินใจดังกล่าวจึงเป็นการเลือกที่จะ รักษาชีวิตเหนือการปฏิบัติตามกฎหมายอย่างเคร่งครัด กลุ่มเห็นว่าสังคมควรมี “กฎหมายผู้ให้ความช่วยเหลือที่ดี” (Good Samaritan Law) ที่ชัดเจนและครอบคลุม เพื่อปกป้องบุคลากรทางการแพทย์ที่กระทำด้วยเจตนาดีในภาวะฉุกเฉินเช่นนี้
2.ไม่มีจริยธรรม แต่ถูกกฎหมาย (Unethical but Legal)
เหตุการณ์ที่เลือก:
บริษัทพัฒนาอสังหาริมทรัพย์ขนาดใหญ่ ซื้อที่ดินในบริเวณที่เคยเป็นพื้นที่เกษตรกรรมดั้งเดิม จากชาวบ้านที่ประสบปัญหาทางการเงินใน ราคาตลาดที่ต่ำที่สุด ตามที่กฎหมายกำหนด (ไม่มีการบังคับซื้อขาย) จากนั้นบริษัทยื่นขอและได้รับอนุญาตให้เปลี่ยนแปลงผังเมืองตามกระบวนการทางกฎหมาย เพื่อสร้างโครงการหรูหราที่เพิ่มมูลค่าที่ดินอย่างมหาศาล ซึ่งการกระทำนี้ทำให้เกิด การพลัดถิ่น และ การทำลายวิถีชีวิตดั้งเดิม ของชุมชนเดิม
ความคิดเห็นของกลุ่ม:
กลุ่มมีความเห็นว่าการกระทำนี้ ไม่ถูกต้อง ในทางจริยธรรม แม้ว่าบริษัทจะปฏิบัติตามขั้นตอนทางกฎหมายทุกประการ ทั้งการซื้อขายที่เป็นไปตามความสมัครใจ (แม้จะใช้สถานะความเปราะบางทางการเงินของชาวบ้านเป็นโอกาส) และการขออนุญาตเปลี่ยนการใช้ประโยชน์ที่ดิน การแสวงหาผลกำไรสูงสุด โดยใช้ช่องว่างทางเศรษฐกิจและกฎหมาย เพื่อสร้างความเสียหายทางสังคมและวัฒนธรรมแก่ชุมชนที่อ่อนแอ ถือเป็นการกระทำที่ขาด ความรับผิดชอบและจริยธรรมทางธุรกิจ
การใช้กฎหมายเพื่อสร้างความได้เปรียบอย่างสมบูรณ์แบบ โดยไม่สนใจ ผลกระทบทางสังคม (Social Impact) และการทำลายคุณค่าที่ไม่ใช่ตัวเงิน (Non-monetary Values) ของชุมชน ถือเป็นพฤติกรรมที่ ไร้จริยธรรม ขัดแย้งกับหลักการพัฒนาที่ยั่งยืนและการเคารพต่อมนุษย์ ซึ่งเป็นแกนหลักของการเป็นพลเมืองหรือองค์กรที่ดีในสังคม